Terminal

Terminal

POMOC:

man – wyświetla stronę manuala dla polecenia 'program' 
  • man program
info – podobnie jak man, wyświetla stronę pomocy dla polecenia 'program'. 
Gdy nie znajdzie strony info, szuka strony man i ja wyświetla. 
  •  info program, pinfo program
--help – każdy program ma opcję --help lub -h, która wyświetla krótką pomoc 
taki_jaki_program --help

LOGOWANIE:

logout – komenda służąca do wylogowania się z terminala

exit – komenda służąca do zakończenia procesu powłoki: tcsh, bash, itp. Może być używana w skryptach. Pozwala też zwrócić kod wyjścia ze skryptu: 
  • exit 
  • exit 127 
passwd – zmień hasło użytkownika

^D – (Ctrl-D) wysyła komunikat EOF (end-of-file) do terminala
Oznacza koniec wprowadzania danych. W powłoce 'bash' skutkuje zazwyczaj zamknięciem terminala  

whoami – wyświetla nazwę użytkownika

id – wyświetla obecną nazwę i grupę użytkownika oraz ich numery (UID i GID)

su – komenda do przelogowania się jako inny użytkownik (su, od 'switch user') 
Pozwala, w tym samym terminalu, zmienić uprawnienia do wykonywania komend chwilowo na innego użytkownika (zmienić aktualny UID i GID) 
  • su username – zmień użytkownika na użytkownika o nazwie 'username' 
  • su - username – zmień użytkownika, wyczyść zmienne środowiskowe i ustaw nowe wartości zmiennych HOME, SHELL, USER, LOGNAME, PATH

finger – wypisuje wszystkich użytkowników obecnie zalogowanych na danej maszynie (i ich terminale) 
  • finger 
  • finger @komputer – użytkownicy zalogowani na komputerze o nazwie 'komputer; 
  • finger username – wypisuje informacje o użytkowniku 'username' i wszystkie terminale na których jest zalogowany 
  • finger Marek – wypisuje informacje o wszystkich użytkownikach o imieniu 'marek' 

w – podobnie jak finger wypisuje zalogowanych użytkowników i ich aktywne terminale

PODSTAWOWE KOMENDY:

cd – zmienia aktualny katalog (od 'change directory')
  • cd dirname             – zmienia aktualny katalog na 'dirname' 
  • cd dir1/dir2/dir3   – wchodzi do katalogu 'dir3', który jest w katalogu 'dir2', który jest w 'dir1' 
  • cd                              – z dowolnego miejsca, zmienia katalog na domowy 
  • cd ..                           – przechodzi do katalogu o jeden wyższego w drzewie katalogów niż obecny 
  • cd /home/dir          – z dowolnego miejsca, przechodzi do katalogu zaczynając od początku drzewa: / 
  • cd -                            – przechodzi do poprzedniego katalogu
pwd – wypisuje ścieżkę obecnego katalogu (od 'print working directory')

ls – listuje katalog
  • ls                                       – listuje katalog . (ls .) 
  • ls plik1 plik2 plik3          – listuje tylko wymienione pliki 
  • ls *.txt                               – wypisze wszystkie pliki o nazwie kończącej się na '.txt' 
  • ls katalog1 katalog2     – listuje wymienione katalogi 
  • ls -l                                    – szczegółowa lista 
  • ls -a                                  – wypisuje również ukryte pliki (czyli te których nazwa zaczyna się kropką) 
  • ls -R                                  – listuje katalogi rekursywnie (czyli wyświetla również zawartość podkatalogów) 
  • ls -d                                  – wyświetla tylko nazwy katalogów, tak jak zwyczajnych plików, czyli nie listuje ich zawartości
cat – wypisuje wszystkie podane mu pliki na standardowe wyjście 
  • cat plik – jeśli nie przekierujemy standardowego wyjścia do innego pliku (>, >>) lub programu (|), to wypisze plik na ekran 
  • cat plik1 plik2 plik3 – wypisze po kolei zawartość wszystkich plików
tac – wypisuje wszystkie podane mu pliki na standardowe wyjście, ale w odwraca kolejność linii 
  • tac plik1 plik2 – wypisze połączone oba pliki, od ostatniej do pierwszej linii 

echo – powtarza na standardowym wyjściu słowa podane w argumencie 
  • echo costam wypisz, czy echo "costam wypisz" – wypisze 'costam wypisz' i zakończy znakiem nowej linii 
  • echo -n "costam wypisz" – po wypisaniu argumentów, nie wypisze znaku nowej linii 
  • echo $HOME – wypisuje zawartość zmiennej środowiskowej HOME

wc – liczy linie, słowa, i znaki w pliku 
          gdy nie podamy argumentu, czyta ze standardowego wejścia 
  • cat plik1 plik2 | wc -l              – policzy wszystkie linie z połączonych plików plik1 plik2 
  • wc plik                                      – wypisze linie słowa i znaki oraz nazwę pliku 
  • wc -m                                       – tylko znaki (lub --chars) 
  • wc -l                                          – tylko linie (lub --lines) 
  • wc -w                                        – tylko słowa (lib --words)

less – wygodne i szybkie przeglądanie plików tekstowych 
  • less plik – wyświetla zawartość pliku i pozwala przewijać strony (q-wyjście)

PLIKI I KATALOGI:

touch – zmienia czas dostępu i modyfikacji pliku, lub jeśli plik nie istnieje - tworzy go. 
  • touch plik 

cp – kopiuje plik 
  • cp plik1 plik2                                          – stworzy ./plik2 identyczny z plik1 
  • cp plik3 ../katalog/jakis/                     – stworzy plik ../katalog/jakis/plik3 
  • cp pom.* podkatalog/                         – skopiuje wszystkie pliki zaczynające się na 'pom.' do ./podkatalog/ 
  • cp plik5 ~/katalog/jakis/pliczek       – stworzy plik ~/katalog/jakis/pliczek 

mv – przesuwa plik (tym samym służy również do zmiany nazwy) 
  • mv plik1 plik2                                      – zmieni nazwę pliku z ./plik1 na plik2 
  • mv plik3 ../katalog/jakis/                 – przesunie plik do ../katalog/jakis/plik3 
  • mv plik4 podkatalog/                       – przesunie plik ./podkatalog/plik4 
  • mv plik5 ~/katalog/jakis/pliczek   – przesunie i zmieni nazwę ~/katalog/jakis/pliczek 

rm – kasuje plik 
  • rm plik - 
  • rm -r katalog                       – kasuje wszystko w katalogu i wszystkie jego podkatalogi (--recursive) 
  • rm -f plik                               – nie pyta się czy skasować (--force) 

mkdir – tworzy katalog 
  • mkdir moj_nowy_katalog 
  • mkdir /home/users/ja/moj_nowy_katalog 
rmdir – usuwa pusty katalog 
  • rmdir katalog 

chmod – zmienia prawa dostępu do pliku 
                 grupy użytkowników: u - user, g - group, o - others, a - all prawa dostępu: r - read, w - write, x - execute  
  • chmod o+r plik                     – udziel innym prawo do czytania pliku 
  • chmod a-x plik                     – zabierz wszystkim prawo do wykonywania pliku 
  • chmod g=rw plik                  – ustaw prawa do czytania i pisania dla swojej grupy 
  • chmod -R go+w katalog    – ustawia prawa wszystkim plikom w katalogu i jego podkatalogach (--recursive) 

locate – wypisuje gdzie ostatnio, na tym komputerze, był widziany plik o podanej nazwie (lub fragmencie nazwy) 
locate raport.txt – locate pdf 

find – przejrzyj katalog w poszukiwaniu danego pliku 
  • find . -name raport.txt 
  • find /home/user -name "rap*xt"

PROCESY:

ps – wypisuje procesy uruchomione na komputerze 
  • ps                          – wyświetla procesy uruchomione przez użytkownika 
  • ps a                       – wyświetl również procesy innych użytkowników 
  • ps -l, ps -f, ps -F  – więcej informacji o procesach (od: long, full, extra full) 
  • ps f                        – wyświetla drzewo zależności procesów (od: forest) 
  • ps --help 

bg – uruchamia na nowo zatrzymane (Ctrl-Z) zadanie, ale w tle, tak jakby zostało ono uruchomione z & 
  • bg                      – uruchamia ostatnio zatrzymane zadanie 
  • bg NUMER       – uruchamia zadanie o danym numerze na liście zatrzymanych zadań (jobs) 

fg – uruchamia na nowo zatrzymane (Ctrl-Z) zadanie, na pierwszym planie 
  • fg                     – uruchamia ostatnio zatrzymane zadanie 
  • fg NUMER      – uruchamia zadanie o danym numerze na liście zatrzymanych zadań (jobs) 

jobs – wyświetla listę zatrzymanych zadań 

kill – zabija podany proces 
         PID - jest to numer identyfikacyjny procesu (process id), można go odczytać np. używając polecenia ps 
  • kill PID              – wysyła do procesu o numerze PID sygnał do przerwania procesu 
  • kill -KILL PID   – zabija proces bez pytania 

& – modyfikator który pozwala uruchomić od razu proces w tle. 
  • xcalc &             – uruchamia program xcalc w tle, dzięki temu mamy wolną konsole 

top – interaktywne narzędzie do monitorowania procesów.
           Sortuje procesy po ich bieżącym użyciu procesora, po użyciu pamięci, itp.

EDYTORY:

vim – zaawansowany edytor tekstowy w trybie tekstowym Vi iMproved - nowa wersja znanego edytora Vi. 

gvim – vim w trybie graficznym 

emacs – zaawansowany edytor tekstowy w trybie graficznym. Emacs podobnie jak Vim jest wszechstronnym edytorem obsługującym wiele języków i posiadającym bogate funkcje.  

uemacs – edytor tekstowy w trybie tekstowym Micro Emacs jest tekstową wersją Emacsa 

mcedit – edytor tekstowy w trybie tekstowym mcedit jest wbudowanym w Midnight Commandera edytorem. 

SIEĆ:

pine – program do obsługi poczty. Bardzo dobry, szybki i wygodny program do sprawdzania i wysyłania poczty elektronicznej. Jego największą zaletą jest to, że działa w trybie tekstowym, więc można uruchomić go na zdalnym terminalu. 

ssh – program do zdalnego logowania używając szyfrowanego połączenia Najważniejszy sieciowy program. Umożliwia logowanie się na dowolny komputer na świecie, przy czym połączenie jest bezpieczne dzięki algorytmom szyfrującym opartym na kluczach RSA. 
  • ssh anatres – zaloguje mnie na 'antares'a 
  • ssh ja@anatres – zaloguje mnie jako użytkownika 'ja' na 'antares'a 
  • ssh ja@antares komenda – zaloguje mnie tylko by wykonać na 'antares'ie komendę 

scp – program do kopiowania plików używając szyfrowanego połączenia SSH scp łączy się z podanym serwerem i kopiuje podane pliki między oboma komputerami 'scp'do połączenia używa programu 'ssh' 
  • scp plik ja@antares:~/moje_pliki/ – skopiuje plik do mojego katalogu na antaresie ~/moje_pliki/ 
  • scp ja@antares:/var/log/plik . – do bieżącego katalogu skopiuje podany plik z antaresa 

rlogin – prosty protokół zdalnego logowania rlogin antares – zaloguje mnie na 'antares'a 

ping – program diagnostyczny sprawdzający czy istnieje połączenie sieciowe z danym komputerem. 
  • ping antares.astrouw.edu.pl – sprawdzamy czy antares odpowiada (i jak szybko)